Co to jest miłość platoniczna?

Pojęcie miłości platonicznej wywodzi się z czasów antycznych. Jego nazwa nawiązuje do dzieł greckiego myśliciela Platona. Wątek miłości platonicznej wybrzmiewa szczególnie mocno w znanej platońskiej Uczcie. Co ciekawe, pierwotne znaczenie tego terminu wcale nie ma wiele wspólnego z jego dzisiejszym rozumieniem.

Według pierwowzoru myśli uczucie platoniczne oznaczało miłość ewoluującą – od cielesnej, wznoszącą się ku idei dobra, przywiązania, czystych uczuć i rozwoju duchowego. Miłość platoniczna miała być uczuciem, które uwzniośla obie strony i prowadzi ku poznaniu wyższych idei. Określenie to odnosiło się głównie do związków homoseksualnych, a konkretnie – relacji pomiędzy dwoma mężczyznami.

Z czasem pojęcie platonicznego uczucia zaczęło ewoluować, głównie pod wpływem chrześcijaństwa i właściwej mu ideologii, potępiającej związki i seksualne relacje jednopłciowe. Najpierw zaczęto używać go jako określenia relacji pomiędzy kobietą i mężczyzną, a następnie całkiem wymazano z niego wątek cielesności i seksu.

Dziś miłość platoniczna oznacza wolne od seksu i wszelkich kwestii zmysłowych, mocno wyidealizowane uczucie. Miłość platoniczna, obecna w kulturze w dziś rozumianej formie od czasów renesansu, oznacza miłość lojalną, bezinteresowną, bez aspektu pożądania.


Odrzucenie – jak sobie z nim poradzić? Podpowiadamy jak szybko pogodzić się z odrzuceniem przez chłopaka >>>
 

Miłość platoniczna a nieodwzajemniona

Miłość platoniczna, choć bez udziału cielesności, nie oznacza zawsze miłości nieodwzajemnionej. W swojej pierwotnej wersji była to miłość obustronna, wierna i wzniosła. Dziś bardzo często określenia miłość platoniczna używa się w sytuacji, gdy jedna osoba jest zakochana w drugiej, ale bez szans na stworzenie związku. Dotyczy to zwłaszcza zauroczeń w okresie dojrzewania. Miłość platoniczna bywa też przedstawiana jako drugi biegun względem miłości romantycznej.

Miłość nieodwzajemniona nie musi być też miłością platoniczną, której dzisiejsze rozumienie zakłada brak fizycznego pożądania. Platoniczna relacja jest więc czasami miłością jednostronną, a czasem pełnym spełnienia życiowego związkiem pomiędzy ludźmi.

Platoniczna relacja to także tak zwane "białe małżeństwo". Bardzo często relacje takie tworzą osoby aseksualne – zakochane w sobie, troszczące się o siebie wzajemnie, jednak niepotrzebujące seksu.


Lęk przed bliskością: skąd się bierze? Jak pomóc sobie lub komuś? >>>
 

Miłość platoniczna: przykłady w popkulturze i literaturze

Miłość platoniczna, już w bliższym współczesnemu rozumieniu, była częstym motywem kulturowym. Pojawiała się w literaturze renesansowej, między innymi w dziełach Francesco Petrarki (Sonety do Laury) oraz Marsilio Ficino (Delia, przedmiot najwyższej cnoty).  Renesans bardzo mocno czerpał z platońskiej idei uczucia platonicznego, choć dostosował ją do chrześcijańskiego światopoglądu.

Ale motyw miłości platonicznej nie zniknął wraz z odejściem epoki renesansu. Pojawiał się u Byrona i Goethego. Wciąż czerpią z niego literatura oraz film. Miłość platoniczna jest najczęściej przedstawiana jako pierwsze, niewinne uczucie (często do idola, którego nastolatek czy nastolatka nigdy nie spotykają) lub jako bezinteresowna, bardzo głęboka przyjaźń. Wśród współczesnych pisarzy do odwołujących się do miłości platonicznej należą między innymi Tadeusz Boy-Żeleński oraz Adam Asnyk.


Czy warto rzucać się w wir randkowania tuż po zakończeniu związku? Oto, co radzą eksperci! >>>
 

Miłość platoniczna: cytaty

Miłość platoniczna znajduje też odzwierciedlenie w mniej lub bardziej znanych cytatach. Najstarsze z nich pochodzą jeszcze ze starożytności. Niektóre wychwalają związki platoniczne jako najwyższą formę miłości (Miłość prawdziwa zaczyna się wówczas, gdy niczego w zamian nie oczekujesz – Antoine de Saint-Exupéry), inne sugerują, że za miłością platoniczną musi kryć się coś jeszcze (Miłość platoniczna jest to udawanie przed samym sobą, że rewolwer jest nie nabity – William Somerset Maugham, angielski dramaturg).

Uczucie platoniczne, jako dobrze opisujące jedno z szerokiej gamy uczuć pomiędzy ludźmi, z pewnością jeszcze nieraz stanie się inspiracją dla pisarzy, poetów, filmowców.


Bratnia dusza – co to i czy istnieje? Znaki, które udowodnią ci, że znalazłaś bratnią duszę >>>