„Niewinne” nie są kolejnym filmem wojennym skupionym na walkach, politycznych decyzjach czy działaniach żołnierzy. Anne Fontaine pokazuje konsekwencje przemocy z perspektywy kobiet, których doświadczenia przez długi czas pozostawały przemilczane. Akcja rozgrywa się w odizolowanym klasztorze, gdzie codzienne modlitwy i ustalony rytm życia zderzają się z sytuacją, na którą nikt nie jest przygotowany. Zakonnice boją się ujawnienia prawdy, a młoda lekarka musi zdobyć ich zaufanie, by móc udzielić im pomocy. Reżyserka unika łatwych ocen i pokazuje bohaterki jako osoby zmagające się z własnymi przekonaniami, strachem oraz koniecznością podejmowania decyzji, które mogą odmienić ich przyszłość.
WIDEO…
„Niewinne”. O czym opowiada dramat Anne Fontaine?
Akcja filmu rozgrywa się w powojennej Polsce. Mathilde Beaulieu, młoda francuska lekarka pracująca dla Czerwonego Krzyża, zajmuje się pomocą medyczną osobom dotkniętym wojną. Pewnego dnia zgłasza się do niej zakonnica, która rozpaczliwie prosi o pomoc. Mathilde początkowo nie zdaje sobie sprawy, z jak poważną sytuacją ma do czynienia. Po przybyciu do klasztoru odkrywa, że kilka sióstr jest w zaawansowanej ciąży. Kobiety zostały zgwałcone przez żołnierzy Armii Czerwonej, a teraz próbują ukryć swój stan przed światem. Młoda lekarka podejmuje się opieki nad nimi, choć oznacza to konieczność działania w tajemnicy i mierzenia się z nieufnością części wspólnoty. Każda kolejna wizyta odsłania dramat zakonnic, które muszą pogodzić potrzebę pomocy z obawą przed złamaniem reguł zakonnego życia.
Lou de Laâge jako Mathilde. Młoda lekarka staje przed niezwykle trudnym zadaniem
Główną bohaterkę gra francuska aktorka Lou de Laâge. Jej Mathilde jest młodą kobietą o racjonalnym podejściu do świata, która wierzy przede wszystkim w wiedzę medyczną i obowiązek niesienia pomocy. Nie należy do wspólnoty religijnej, dlatego początkowo trudno jej zrozumieć, dlaczego zakonnice nie chcą korzystać z dostępnej opieki i tak bardzo obawiają się ujawnienia prawdy. Stopniowo zaczyna jednak dostrzegać, że ich sytuacja jest znacznie bardziej skomplikowana. Musi nauczyć się szanować przekonania pacjentek, jednocześnie nie rezygnując z działań koniecznych dla ich zdrowia i bezpieczeństwa. Lou de Laâge tworzy postać odważną, ale niepozbawioną wątpliwości. Mathilde również ryzykuje, ponieważ jej zaangażowanie w sprawy klasztoru wykracza poza oficjalne obowiązki i wymaga zachowania szczególnej dyskrecji.
Agata Kulesza jako matka przełożona. Strach przed skandalem i dramatyczne decyzje
Jedną z najważniejszych postaci filmu jest matka przełożona, w którą wcieliła się Agata Kulesza. To kobieta odpowiedzialna za wspólnotę, która próbuje utrzymać porządek i chronić klasztor przed ujawnieniem wydarzeń z przeszłości. Jej postępowanie może budzić sprzeciw, ponieważ nie zawsze kieruje się przede wszystkim dobrem poszczególnych zakonnic. Obawia się konsekwencji skandalu, utraty zaufania do zgromadzenia i naruszenia zasad, którym podporządkowała swoje życie. Kulesza pokazuje bohaterkę surową, zamkniętą w sobie i przekonaną o słuszności własnych decyzji. Jednocześnie pozwala dostrzec, że za jej zachowaniem kryją się lęk i bezradność wobec tragedii, której nie potrafi zaakceptować. To jedna z najbardziej niejednoznacznych postaci „Niewinnych”, ponieważ jej działania prowadzą do pytań o granice posłuszeństwa, odpowiedzialności i religijnego obowiązku.
Agata Buzek jako siostra Maria. To ona pomaga lekarce zrozumieć świat klasztoru
Agata Buzek wciela się w siostrę Marię, zakonnicę, która odgrywa kluczową rolę w relacji między Mathilde a pozostałymi kobietami. Maria rozumie, że bez pomocy lekarki wspólnota może nie poradzić sobie z nadchodzącymi porodami. Jednocześnie doskonale zna zasady obowiązujące w klasztorze i obawy swoich współsióstr. Staje się więc pośredniczką między dwoma światami: medycyną i religią, racjonalnym działaniem oraz duchowymi przekonaniami. Bohaterka Buzek wyróżnia się empatią i gotowością do podejmowania trudnych rozmów, nawet gdy oznacza to sprzeciw wobec decyzji przełożonej. Jej relacja z Mathilde rozwija się stopniowo, a wzajemne zaufanie staje się jednym z najważniejszych elementów historii. Dzięki tej postaci film pokazuje, że wiara i potrzeba ratowania życia nie muszą pozostawać ze sobą w konflikcie.
Joanna Kulig i polska obsada. „Niewinne” to międzynarodowa produkcja z mocnymi rolami
W filmie wystąpiła również Joanna Kulig jako siostra Irena. Aktorka jest częścią zespołu odtwarzającego zakonnice, których codzienność została zburzona przez wojenną przemoc. W obsadzie znaleźli się także między innymi Anna Próchniak, Katarzyna Dąbrowska, Helena Sujecka i Eliza Rycembel. Ważną rolę zagrał również Vincent Macaigne jako Samuel, lekarz pracujący z Mathilde. „Niewinne” powstały jako międzynarodowa koprodukcja, a Anne Fontaine zdecydowała się obsadzić polskie aktorki w rolach zakonnic, dzięki czemu świat klasztoru zyskał większą wiarygodność. Każda z bohaterek inaczej reaguje na traumę i nadchodzące macierzyństwo. Niektóre szukają wsparcia we wspólnocie, inne zamykają się w sobie lub próbują zaprzeczać temu, co się wydarzyło. Film nie sprowadza ich do jednej zbiorowej historii, lecz pokazuje różne sposoby przeżywania cierpienia.
Historia inspirowana prawdziwymi wydarzeniami. Kim była Madeleine Pauliac?
Inspiracją dla „Niewinnych” były doświadczenia Madeleine Pauliac, francuskiej lekarki, która po zakończeniu II wojny światowej pracowała w Polsce w ramach misji medycznej. W 1945 roku uczestniczyła w działaniach związanych z pomocą osobom dotkniętym wojną i poszukiwaniem obywateli francuskich. Jej zapiski i wspomnienia stały się punktem wyjścia do stworzenia filmowej historii Mathilde Beaulieu. Anne Fontaine nie przygotowała jednak dokumentalnej rekonstrukcji wydarzeń. Bohaterowie i część sytuacji zostali opracowani na potrzeby scenariusza, aby pokazać szerszy problem przemocy seksualnej wobec kobiet w ostatnich miesiącach wojny i tuż po jej zakończeniu. Film przypomina o tragediach, które przez lata pozostawały na marginesie opowieści historycznych. Szczególnie mocno wybrzmiewa w nim temat milczenia narzuconego ofiarom przez strach przed społecznym potępieniem.
Gdzie obejrzeć „Niewinne”? Dramat Anne Fontaine w ofercie VOD
„Niewinne” miały premierę w 2016 roku i zostały zaprezentowane między innymi na festiwalu Sundance. Film trwa około dwóch godzin i jest propozycją dla widzów ceniących kino historyczne oraz dramaty oparte na prawdziwych doświadczeniach. Produkcja ma stronę odtwarzania w CANAL+, ale przed seansem warto sprawdzić, czy jest dostępna w posiadanym pakiecie, czy wymaga dodatkowej opłaty. W zestawieniach VOD pojawia się również CDA Premium. Największą siłą filmu pozostają jednak nie historyczne realia, lecz relacje między kobietami, które próbują odzyskać poczucie bezpieczeństwa po doświadczeniu przemocy. Lou de Laâge, Agata Kulesza i Agata Buzek tworzą przejmujące kreacje, a Anne Fontaine pokazuje, że nawet w świecie zbudowanym na surowych zasadach najważniejsze mogą okazać się empatia, odwaga i gotowość do niesienia pomocy.
