Westerplatte stało się symbolem polskiego oporu już w pierwszych dniach II wojny światowej. Niewielki garnizon przez tydzień odpierał ataki znacznie silniejszego przeciwnika, choć z każdą godziną sytuacja stawała się coraz trudniejsza. Żołnierze byli wyczerpani, przybywało rannych, a oczekiwana pomoc nie nadchodziła. W takich warunkach narastał konflikt między dowódcami. Major Henryk Sucharski coraz mocniej obawiał się o życie swoich ludzi, podczas gdy kapitan Franciszek Dąbrowski opowiadał się za dalszą walką. To właśnie ich spór znalazł się w centrum filmu, który od premiery wzbudzał niemałe kontrowersje.
WIDEO…
„Tajemnica Westerplatte”. Siedem dni walki, które przeszły do historii
Jest 1 września 1939 roku. Niemiecki pancernik „Schleswig-Holstein” otwiera ogień w kierunku Wojskowej Składnicy Tranzytowej na Westerplatte. Polski garnizon staje do walki z przeciwnikiem dysponującym znacznie większymi siłami. Żołnierze mają utrzymać placówkę przez 12 godzin, ale oczekiwana pomoc nie nadchodzi, a obrona przeciąga się na kolejne dni. Niemcy przeprowadzają następne ataki, wykorzystując artylerię i lotnictwo. Wśród obrońców przybywa rannych, zapasy są ograniczone, a zmęczenie zaczyna dawać się we znaki. Dowódcy muszą zdecydować, jak długo kontynuować walkę, skoro szanse na zmianę sytuacji są coraz mniejsze. Film przedstawia zarówno wydarzenia na stanowiskach bojowych, jak i napięcia wewnątrz garnizonu.
Michał Żebrowski jako major Sucharski. Nie chce posyłać żołnierzy na pewną śmierć
Michał Żebrowski wciela się w majora Henryka Sucharskiego, dowódcę Westerplatte. Jego bohater od początku zdaje sobie sprawę z ogromnej przewagi niemieckich wojsk, ale początkowo liczy na nadejście wsparcia. Kiedy kolejne godziny zamieniają się w dni, coraz trudniej mu uzasadnić dalszą walkę. Sucharski obawia się, że kontynuowanie obrony doprowadzi do śmierci całego garnizonu. Musi jednak zmierzyć się ze sprzeciwem kapitana Dąbrowskiego, który nie zamierza rezygnować z oporu. Żebrowski gra dowódcę rozdartego między wojskowym obowiązkiem a odpowiedzialnością za podkomendnych. To jedna z najbardziej niejednoznacznych postaci w filmie, daleka od tradycyjnego obrazu nieustraszonego bohatera wojennego.
Borys Szyc i Piotr Adamczyk w gwiazdorskiej obsadzie
Borys Szyc gra porucznika Stefana Ludwika Grodeckiego, a Piotr Adamczyk wciela się w kapitana Mieczysława Słabego, lekarza wojskowego opiekującego się rannymi. Wraz z przedłużającą się obroną jego zadanie staje się coraz trudniejsze. Brakuje odpowiednich warunków do leczenia, a kolejni poszkodowani wymagają natychmiastowej pomocy. W obsadzie znaleźli się również Robert Żołędziewski jako kapitan Franciszek Dąbrowski, Jan Englert jako podpułkownik Wincenty Sobociński oraz Mirosław Baka. Na ekranie pojawiają się także Andrzej Grabowski i Mirosław Zbrojewicz. Rozbudowana obsada pozwala przyjrzeć się różnym postawom żołnierzy, którzy w obliczu zagrożenia reagują w odmienny sposób.
Major Sucharski kontra kapitan Dąbrowski. Ten konflikt podzielił obrońców
Jednym z najważniejszych wątków filmu jest spór między majorem Sucharskim a jego zastępcą, kapitanem Franciszkiem Dąbrowskim. Obaj inaczej oceniają sytuację garnizonu. Sucharski coraz mocniej obawia się niepotrzebnych ofiar, podczas gdy Dąbrowski uważa, że należy kontynuować walkę. Różnice zdań prowadzą do narastającego napięcia, które wpływa na atmosferę wśród żołnierzy. Paweł Chochlew pokazuje dowódców jako ludzi zmuszonych do podejmowania decyzji bez pewności, jakie będą ich konsekwencje. Warto jednak pamiętać, że film przedstawia fabularną interpretację wydarzeń. Rzeczywisty przebieg konfliktu między Sucharskim a Dąbrowskim oraz zachowanie obu oficerów podczas obrony Westerplatte pozostają przedmiotem dyskusji historyków.
„Tajemnica Westerplatte” wzbudzała kontrowersje jeszcze przed premierą
Film Pawła Chochlewa wywołał dyskusję na długo przed wejściem do kin. Kontrowersje dotyczyły przede wszystkim sposobu przedstawienia polskich żołnierzy oraz postaci majora Sucharskiego. Twórcom zarzucano, że odchodzą od utrwalonego, heroicznego obrazu obrońców Westerplatte, pokazując ich słabości, strach i chwile zwątpienia. Szczególnie wiele emocji budził wątek konfliktu między dowódcami. Część komentatorów uważała, że taka interpretacja może podważać legendę Westerplatte, inni podkreślali prawo twórców do przedstawienia wydarzeń z bardziej ludzkiej perspektywy. Ostatecznie film trafił do kin 15 lutego 2013 roku. Dyskusje wokół produkcji pokazały, jak silne emocje nadal budzi sposób opowiadania o najważniejszych wydarzeniach polskiej historii.
Paweł Chochlew nakręcił film z Michałem Żebrowskim i Borysem Szycem
Za reżyserię i scenariusz „Tajemnicy Westerplatte” odpowiada Paweł Chochlew. Film powstał jako polsko-litewska produkcja historyczna, a znaczną część zdjęć zrealizowano na Litwie. Przy projekcie pracowali również uznani twórcy, w tym scenograf Allan Starski i kompozytor Jan A.P. Kaczmarek. Produkcja trwa 1 godzinę i 58 minut. Chochlew zdecydował się połączyć sceny batalistyczne z dramatem psychologicznym, koncentrując się na relacjach między dowódcami i żołnierzami. Dużą rolę odgrywają również warunki panujące w oblężonej placówce, które z każdym kolejnym dniem stają się coraz trudniejsze. Dzięki temu film nie ogranicza się do rekonstrukcji walk, lecz pokazuje także napięcia i konflikty towarzyszące obronie.
Gdzie obejrzeć „Tajemnicę Westerplatte”? Film jest dostępny w CANAL+
„Tajemnicę Westerplatte” można obejrzeć w CANAL+, FilmBox+ oraz CDA Premium. Według Filmwebu CANAL+ udostępnia film w jakości HD w ramach subskrypcji od 29 zł. W FilmBox+ dostęp kosztuje od 14,99 zł, natomiast w CDA Premium od 23,99 zł. Wszystkie trzy serwisy oferują produkcję w ramach abonamentu. Ceny mogą się zmieniać, dlatego przed seansem warto sprawdzić aktualną ofertę wybranej platformy.
